Kiểm kê khí nhà kính là một công cụ quan trọng để quản lý và giảm thiểu lượng khí nhà kính phát thải, đồng thời bảo vệ tầng ozone. Với sự gia tăng của các tòa nhà thương mại, việc kiểm kê khí nhà kính trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết, đặc biệt là đối với những tòa nhà có công suất phát thải hoặc tổng lượng tiêu thụ năng lượng vượt ngưỡng quy định. Hãy cùng KNA CERT tìm hiểu chi tiết về quy trình kiểm kê khí nhà kính tòa nhà thương mại qua bài viết dưới đây.
Tại sao tòa nhà thương mại cần kiểm kê khí nhà kính?
Các tòa nhà thương mại ngày càng trở nên phổ biến do đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế đang phát triển. Tuy nhiên, việc tiêu thụ năng lượng lớn từ các tòa nhà này cũng gây ra những tác động tiêu cực đến môi trường. Do đó, việc kiểm kê khí nhà kính cho các tòa nhà thương mại có công suất phát thải hoặc tổng lượng tiêu thụ năng lượng vượt ngưỡng quy định là rất cần thiết.
Theo quy định của pháp luật hiện hành, các tòa nhà thương mại thuộc đối tượng phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính nếu có tổng tiêu thụ năng lượng hằng năm từ 1.000 TOE (tấn dầu tương đương) trở lên. Điều này không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là một bước đi quan trọng hướng tới phát triển bền vững, thể hiện trách nhiệm của doanh nghiệp đối với cộng đồng và môi trường
Chi tiết các bước thực hiện kiểm kê khí nhà kính tòa nhà thương mại
Bước 1: Xác định mục tiêu và phạm vi kiểm kê
Mục tiêu của việc kiểm kê KNK có thể khác nhau tùy thuộc vào nhu cầu và mong muốn của tòa nhà thương mại. Một số mục tiêu phổ biến bao gồm:
- Tuân thủ quy định: Đáp ứng các yêu cầu pháp lý liên quan đến kiểm kê và báo cáo KNK. Theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 6 Nghị định 06/2022/NĐ-CP, tòa nhà thương mại có tổng tiêu thụ năng lượng hằng năm từ 1.000 tấn dầu tương đương (TOE) trở lên phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính.
- Xây dựng chiến lược giảm phát thải: Xác định các nguồn phát thải chính và tiềm năng giảm phát thải để xây dựng kế hoạch giảm nhẹ phát thải KNK hiệu quả.
- Nâng cao uy tín và trách nhiệm xã hội: Thể hiện cam kết của tòa nhà đối với bảo vệ môi trường và phát triển bền vững, từ đó nâng cao uy tín và thu hút khách hàng, nhà đầu tư có ý thức về môi trường.
Phạm vi kiểm kê xác định ranh giới của quá trình kiểm kê, bao gồm các hoạt động, nguồn phát thải và khu vực địa lý được xem xét. Phạm vi kiểm kê có thể là:
- Toàn bộ tòa nhà: Bao gồm tất cả các hoạt động và nguồn phát thải trong phạm vi tòa nhà, từ tiêu thụ năng lượng đến xử lý chất thải và giao thông đi lại.
- Một phần cụ thể của tòa nhà: Tập trung vào một khu vực hoặc hoạt động cụ thể, chẳng hạn như hệ thống điều hòa không khí, hệ thống chiếu sáng hoặc khu vực văn phòng.
Bước 2: Xác định các nguồn phát thải khí nhà kính
Các nguồn phát thải KNK phổ biến trong tòa nhà thương mại bao gồm:
- Tiêu thụ năng lượng: điện, nước, nhiên liệu,…
- Hệ thống điều hòa không khí và thông gió: Sử dụng các chất làm lạnh có chứa KNK, như HFCs.
- Hệ thống chiếu sáng: Sử dụng các loại đèn khác nhau, từ đèn huỳnh quang đến đèn LED.
- Thiết bị văn phòng và gia dụng: Máy tính, máy in, máy photocopy, tủ lạnh, lò vi sóng và các thiết bị khác.
- Hoạt động của thang máy: Sử dụng điện để vận hành.
- Xử lý chất thải: Phát thải KNK từ quá trình phân hủy chất thải hữu cơ.
- Giao thông đi lại của nhân viên và khách hàng: Sử dụng phương tiện cá nhân hoặc phương tiện công cộng để đến và đi từ tòa nhà.
Bước 3: Thu thập dữ liệu
Thu thập dữ liệu là một bước quan trọng trong quy trình kiểm kê KNK, vì dữ liệu chính xác và đầy đủ là cơ sở để tính toán lượng phát thải KNK một cách chính xác. Các loại dữ liệu cần thu thập bao gồm:
- Lượng tiêu thụ năng lượng: số liệu từ hóa đơn tiền điện hoặc hệ thống đo đếm điện năng, số liệu từ hóa đơn tiền nước hoặc hệ thống đo đếm nước,…
- Lượng chất thải: Số liệu về lượng chất thải được thu gom và xử lý, phân loại theo loại chất thải (ví dụ: chất thải sinh hoạt, chất thải công nghiệp, chất thải nguy hại).
- Số lượng người sử dụng tòa nhà: Số lượng nhân viên, khách hàng và khách vãng lai sử dụng tòa nhà hàng ngày hoặc hàng tháng.
- Quãng đường di chuyển: Số liệu về quãng đường di chuyển của nhân viên và khách hàng bằng các phương tiện khác nhau (ví dụ: xe cá nhân, xe buýt, xe máy).
- …
Bước 4: Lựa chọn phương pháp kiểm kê
Có nhiều phương pháp kiểm kê KNK khác nhau, tùy thuộc vào quy mô, loại hình hoạt động và mục tiêu kiểm kê của tòa nhà. Việc lựa chọn phương pháp kiểm kê phù hợp là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả kiểm kê. Một số phương pháp phổ biến bao gồm:
- Phương pháp dựa trên hệ số phát thải: Sử dụng các hệ số phát thải có sẵn để ước tính lượng KNK phát thải từ các hoạt động. Hệ số phát thải là lượng KNK phát thải trên một đơn vị hoạt động (ví dụ: lượng CO2 phát thải trên một kWh điện tiêu thụ). Các hệ số phát thải có thể được lấy từ các nguồn như: IPCC (Ban liên chính phủ về biến đổi khí hậu), GHG Protocol (Giao thức khí nhà kính), Bộ Tài nguyên và Môi trường.
- Phương pháp đo đạc trực tiếp: Đo đạc trực tiếp lượng KNK phát thải từ các nguồn bằng các thiết bị chuyên dụng. Phương pháp này thường được sử dụng cho các nguồn phát thải lớn và liên tục, chẳng hạn như ống khói của nhà máy điện.
- Phương pháp kết hợp: Kết hợp cả phương pháp dựa trên hệ số phát thải và phương pháp đo đạc trực tiếp. Phương pháp này có thể được sử dụng để tăng tính chính xác của kết quả kiểm kê.
Bước 5: Tính toán lượng phát thải khí nhà kính
Tùy thuộc vào từng nguồn phát thải và phương pháp kiểm kê được lựa chọn (ví dụ: phương pháp dựa trên hệ số phát thải, phương pháp đo đạc trực tiếp), sẽ có các công thức tính toán khác nhau. Các công thức này thường liên quan đến việc sử dụng các hệ số phát thải, dữ liệu về lượng tiêu thụ năng lượng, lượng nhiên liệu sử dụng, hoặc kết quả đo đạc trực tiếp.
Ví dụ: Để tính lượng khí CO2 phát thải từ việc tiêu thụ điện, có thể sử dụng công thức:
Lượng CO2 = Lượng điện tiêu thụ (kWh) x Hệ số phát thải CO2 của điện (kg CO2/kWh)
Bước 6: Lập báo cáo kiểm kê khí nhà kính
Báo cáo kiểm kê khí nhà kính tòa nhà thương mại cần trình bày một cách rõ ràng, đầy đủ các thông tin sau:
- Thông tin chung về tòa nhà: Bao gồm tên, địa chỉ, thông tin liên hệ, mô tả hoạt động chính, và sơ đồ tổ chức liên quan đến quản lý năng lượng và môi trường;
- Phạm vi và ranh giới kiểm kê: Xác định rõ phạm vi kiểm kê (toàn bộ tòa nhà, một phần tòa nhà, hay chỉ một số hoạt động cụ thể) và ranh giới về mặt không gian và thời gian (thường là năm tài chính);
- Các nguồn phát thải khí nhà kính: Liệt kê chi tiết tất cả các nguồn phát thải trực tiếp (Scope 1) và gián tiếp (Scope 2 & 3) trong phạm vi kiểm kê, như tiêu thụ điện, nhiên liệu, hệ thống làm lạnh, xử lý chất thải, và giao thông đi lại;
- Phương pháp kiểm kê: Mô tả chi tiết phương pháp kiểm kê được sử dụng, bao gồm các tiêu chuẩn, hướng dẫn, hệ số phát thải, và phần mềm tính toán được áp dụng;
- Dữ liệu hoạt động: Cung cấp dữ liệu thô và đã xử lý về lượng tiêu thụ năng lượng, nhiên liệu, vật liệu, và các hoạt động liên quan đến phát thải khí nhà kính, đảm bảo tính minh bạch và có thể kiểm chứng;
- Kết quả kiểm kê: Trình bày kết quả tính toán lượng phát thải khí nhà kính theo từng nguồn và tổng lượng phát thải, sử dụng đơn vị đo lường thống nhất (ví dụ: tấn CO2 tương đương);
- Đánh giá độ không đảm bảo: Đánh giá và báo cáo về độ không đảm bảo của dữ liệu và phương pháp kiểm kê, nhằm cung cấp thông tin về mức độ tin cậy của kết quả;
- Các biện pháp giảm phát thải: Mô tả các biện pháp đã thực hiện hoặc dự kiến thực hiện để giảm phát thải khí nhà kính, cùng với đánh giá về hiệu quả của các biện pháp này;
- Xác nhận của bên thứ ba (nếu có): Nếu báo cáo đã được xác nhận bởi một tổ chức độc lập, cần cung cấp thông tin về tổ chức xác nhận và kết quả xác nhận. Việc trình bày đầy đủ và rõ ràng các thông tin này sẽ giúp báo cáo kiểm kê khí nhà kính trở nên hữu ích cho việc quản lý, báo cáo, và giảm thiểu tác động môi trường của tòa nhà thương mại.
Bước 7: Xác minh và đánh giá
Để đảm bảo tính chính xác và tin cậy, báo cáo kiểm kê khí nhà kính tòa nhà thương mại nên được xác minh bởi một bên thứ ba độc lập. Quá trình xác minh bao gồm việc xem xét lại dữ liệu, phương pháp tính toán và kết quả kiểm kê để đảm bảo rằng chúng tuân thủ các tiêu chuẩn và hướng dẫn kiểm kê khí nhà kính được công nhận.
- Đánh giá kết quả kiểm kê: Đánh giá kết quả kiểm kê để xác định các nguồn phát thải chính và tiềm năng giảm phát thải.
- Xác định các cơ hội giảm phát thải: Dựa trên kết quả đánh giá, xác định các cơ hội giảm phát thải KNK trong tòa nhà, chẳng hạn như nâng cấp hệ thống chiếu sáng, điều hòa không khí và các thiết bị sử dụng năng lượng khác để giảm tiêu thụ năng lượng. Lắp đặt hệ thống điện mặt trời hoặc sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo khác để giảm phát thải KNK từ sản xuất điện,…
Trách nhiệm của tòa nhà thương mại trong việc kiểm kê khí nhà kính
Theo quy định của pháp luật Việt Nam, các cơ sở phát thải KNK thuộc danh mục phải thực hiện kiểm kê có trách nhiệm:
- Tổ chức thực hiện kiểm kê: Tòa nhà thương mại cần chủ động tổ chức thực hiện kiểm kê KNK theo quy định của pháp luật và hướng dẫn của Bộ Tài nguyên và Môi trường.
- Xây dựng và duy trì hệ thống cơ sở dữ liệu: Tòa nhà thương mại cần xây dựng và duy trì hệ thống cơ sở dữ liệu về phát thải KNK, đảm bảo tính chính xác, đầy đủ và cập nhật của dữ liệu.
- Gửi kết quả kiểm kê định kỳ: Tòa nhà thương mại phải gửi kết quả kiểm kê KNK định kỳ 02 năm một lần đến Bộ Tài nguyên và Môi trường trước ngày 01 tháng 12 của kỳ báo cáo.
- Xây dựng và thực hiện kế hoạch giảm nhẹ phát thải: Tòa nhà thương mại cần xây dựng và thực hiện kế hoạch giảm nhẹ phát thải KNK hằng năm, lồng ghép hoạt động này với các chương trình quản lý chất lượng, sản xuất sạch hơn và bảo vệ môi trường của cơ sở.
- Lập báo cáo mức giảm phát thải: Hằng năm, tòa nhà thương mại phải lập báo cáo mức giảm phát thải để thực hiện kế hoạch giảm nhẹ phát thải, theo hệ thống đo đạc, báo cáo, thẩm định, và gửi về Bộ Tài nguyên và Môi trường cùng các cơ quan liên quan trước ngày 31 tháng 12 của kỳ báo cáo.
Bài viết trên đây của KNA CERT đã cung cấp thông tin chi tiết về quy trình kiểm kê khí nhà kính tòa nhà thương mại. Nếu doanh nghiệp quan tâm tới dịch vụ hướng dẫn kiểm kê khí nhà kính, hãy liên hệ ngay với KNA CERT để được hỗ trợ.
- Trụ sở chính: Tầng 11, Tòa nhà Ladeco, số 266 Đội Cấn, phường Ngọc Hà, thành phố Hà Nội
- Chi nhánh: Tầng 7, Tòa nhà Thủy Lợi 4, số 205A Nguyễn Xí, phường Bình Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh
- Facebook: https://www.facebook.com/KNACertification
- Hotline: 0983.246.419
- Email: salesmanager@knacert.com
Hỏi đáp
0 Bình luận